Organizacja wojowników ateizmu

Redakcja
Okładka magazynu "Bezbożnik" z 1922. Do 1934 roku w ZSRR zamknięto 28% cerkwi, 42% meczetów i 52% synagog
Okładka magazynu "Bezbożnik" z 1922. Do 1934 roku w ZSRR zamknięto 28% cerkwi, 42% meczetów i 52% synagog Wikimedia Commons
Udostępnij:
7 lutego 1925 roku w ZSRR założono Związek Wojujących Bezbożników. Ateizm był jednym z głównych elementów ideologii komunistycznej

Organizacja była narzędziem Wszechzwiązkowej Partii Komunistycznej (bolszewików), w walce z religią i kościołem. Jest odpowiedzialna za stosowanie przemocy w celu zwalczania różnych grup wyznaniowych, denuncjowanie osób wierzących, niszczenie obiektów sakralnych, profanację miejsc pochówku i przedmiotów kultu religijnego.

Działalność związku była wymierzona głównie w Rosyjski Kościół Prawosławny, jako największy związek wyznaniowy w kraju, w mniejszym stopniu w inne działające w ZSRR Kościoły.

Na czele Związku stał Jemieljan Jarosławski. Organizacja od początku ściśle współpracowała najpierw z OGPU, a następnie z NKWD. Wydawała pisma ateistyczne: "Bezbożnik", "Nauka i Życie" oraz "Antyreligioznik" w których m.in. głoszono tezę, iż rozwój nauki przyczyni się do upadku wszelkich religii i triumfu rewolucji.

"Kościół pali wynalazki"

Okładka legitymacji członkowskiej Związku Wojujących Bezbożników
(fot. Wikimedia Commons)

W latach największej ateizacji w ZSRR, Józef Stalin, nawiązując do słów Karola Marksa, mówił m.in., że "Religia jest jadem dla naszych dzieci" oraz "Kościół uciska wiedzę i pali wynalazki".

W 1929 rozpoczęto działalność pod zmienioną nazwą (Związek Wojujących Bezbożników) a centralnym organem prasowym stało się pismo "Ateist" (wydawane m.in. w języku polskim). Przyjęta w ZSRR w 1929 ustawa antyreligijna ułatwiała zwalczanie religii w czasach kolektywizacji - bolszewicy uważali iż zwalczanie wpływów Cerkwi na wsi ułatwi walkę z chłopami.

Na początku lat 30. liczba członków związku wyniosła ok. 5 milionów. Organizacja zajmowała się w latach organizowaniem muzeów ateizmu (m.in. w likwidowanych masowo kościołach różnych wyznań religijnych), ekspozycji antyreligijnych w domach kultury oraz szkoleń i kursów z zakresu ateizacji.

W propagandzie ateistycznej związek położył główny nacisk na materializm dialektyczny, kult techniki i przemysłu - widząc w nim główną siłę która miała spowodować zmianę nastawienia społeczeństwa do religii. Sporządzano także tzw. czarne listy księży przeznaczonych do fizycznej likwidacji.

Religia jednak potrzebna

W 1941 w Związku Wojujących Bezbożników było 3,5 mln członków, pozyskanych w większości metodami przymusu administracyjnego. Organizacja nieoficjalnie została rozwiązana w 1941, po napaści Niemiec na ZSRR. Ówczesne działania bolszewików zmierzały do wyciszenia ateistycznej propagandy i… wykorzystania religii jako czynnika jednoczącego społeczeństwo radzieckiei.

Ostatni numer pisma "Bezbożnik" ukazał się w lipcu 1941, a oficjalnie Związek Wojujących Bezbożników został rozwiązany w 1947. W jego miejsce powołano nową strukturę mającą się zajmować propagandą ateistyczną - Wszechzwiązkowe Towarzystwo "Wiedza". W PRL jego odpowiednikiem było "Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej" powstałe w 1969 z połączenia "Towarzystwa Szkoły Świeckiej" i "Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli".

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wideo

Komentarze

Komentowanie zostało tymczasowo wyłączone.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Przejdź na stronę główną Nasza Historia
Dodaj ogłoszenie