Pułkownik Władysław Gnyś, wielki bohater wojenny, będzie miał tablicę pamiątkową w rodzinnej gminie Gniewoszów

Stanisław Wróbel
Stanisław Wróbel
Władysław Gnyś w czasie służby. Więcej zdjęć - z dzieciństwa, oraz czasów służby na kolejnych slajdach
Władysław Gnyś w czasie służby. Więcej zdjęć - z dzieciństwa, oraz czasów służby na kolejnych slajdach
W niedzielę, 15 maja, w Sarnowie w gminie Gniewoszów – rodzinnej miejscowości pułkownika pilota Władysława Gnysia odbędzie się uroczyste odsłonięcie pamiątkowej tablicy ku czci człowieka, który jako pierwszy podczas II wojny światowej zestrzelił hitlerowski bombowiec. Stało się to już 1 września 1939 roku. Poznajcie program uroczystości ma które z Kanady przyjedzie syn bohatera - Stefan Gnyś, przypominamy tez niezwykłą historię pułkownika pilota Władysława Gnysia - wielkiego bohatera wojennego. Zobaczcie w galerii jego zdjęcia z czasów II wojny światowej.

Uroczystości w Sarnowie, gmina Gniewoszów, w niedzielę 15 maja rozpoczną się o godzinie 14.45 zbiórką pocztów sztandarowych. O godzinie 15 w kaplicy pod wezwaniem świętego Maksymiliana Marii Kolbego w Sarnowie rozpocznie się msza święta w intencji pułkownika pilota Władysława Gnysia. Po mszy przemarsz pod pomnik z tablicą pamiątkową.

O godzinie 16 uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej Władysławowi Gnysiowi i złożenie kwiatów.

Potem przejście na boisko sportowe gdzie o 17 przewidziano przemówienia okolicznościowe, występy artystyczne uczniów ze szkół, występ Zespołu “Kłoczewiacy”, występ podporucznik Eweliny Pisarskiej

Uroczystościom w godzinach od 13.do 19 będzie towarzyszył piknik historyczny na boisku sportowym w Sarnowie. Będą prezentacje edukacyjne, stoiska lokalnych stowarzyszeń, wojskowa grochówka.

Niedzielne wydarzenia poprzedzi w sobotę 14 maja wieczór wspomnień w Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie. Tytuł wieczoru: "Pułkownik pilot Władysław Gnyś – bohater z Sarnowa". W wieczorze wspomnień weźmie udział rodzina pułkownika pilota Władysława Gnysia - syn, który przyleci z Kanady oraz dalsza rodzina mieszkająca nadal w Sarnowie i innych częściach Polski, mieszkańców gminy Gniewoszów i wiele innych osób. Organizatorami spotkania są Gmina Gniewoszów oraz Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie. Wydarzenie jest częścią programu Europejskiej Nocy Muzeów – „Siła Muzeów”.

Na uroczystości przyjedzie syn bohatera - Stefan Gnyć, który napisał i doprowadził do wydania książki o bohaterskich wyczynach ojca. Stefan Gnyś mieszka obecnie w Kanadzie.

Kim był Władysław Gnyś?

Władysław Gnyś przeszedł do historii jako pierwszy polski powietrzny zwycięzca w II wojnie światowej. Niemiecki samolot strącił 1 września 1939 roku. Po kampanii wrześniowej 1939 roku przedostał się na Zachód, gdzie służył w Polskich Siłach Powietrznych, biorąc udział między innymi w kampanii francuskiej, a następnie w bitwie o Anglię w składzie 302. Dywizjonu Myśliwskiego „Poznańskiego”. Jego historia jest niezwykle ciekawa.

Władysław Gnyś urodził się 24 sierpnia 1910 roku w Sarnowie, obecnie gmina Gniewoszów, powiat kozienicki, jako syn Jana i Marianny.

W 1931 roku zgłosił się do wojska i dostał przydział do 4 Pułku Lotniczego w Toruniu. W 1932 roku ukończył kurs pomocnika mechanika i Szkołę Podoficerską. W 1933 roku ukończył kurs pilotażu, po czym dostał przydział do 42 Eskadry Liniowej 4 Pułku Lotniczego. W 1934 roku ukończył kurs wyższego pilotażu w Grudziądzu i od 2 października był pilotem 142 Eskadry Myśliwskiej 4 Pułku.

W 1935 roku doszło do dwóch wypadków z udziałem Gnysia. Pierwszym była kolizja powietrzna z maszyną porucznika pilota Dyonizego Durki. Drugim był wypadek samolotem PZL P.7 podczas kołowania.

W Centrum Wyszkolenia Oficerów Lotnictwa w Dęblinie ukończył kurs instruktorów pilotażu w 1936 roku. 1 października tego samego roku został przyjęty do Szkoły Podchorążych dla Podoficerów w Bydgoszczy. Dwa lata później został przeniesiony na III rok Szkoły Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie. Równocześnie był tam instruktorem pilotażu podchorążych młodszego rocznika.

2 czerwca 1939 roku został przydzielony do 121 Eskadry Myśliwskiej 2 pułku Lotniczego w Krakowie. Został mianowany na stopień podporucznika pilota.

1 września 1939 r. przed godziną 7, Gnyś wystartował z dowódcą 111/2 Dyonu Myśliwskiego, kapitanem Medweckim, z lotniska polowego w Balicach. Startujące samoloty zostały zaskoczone przez nadlatujące po bombardowaniu Krakowa niemieckie bombowce Junkres Ju 87. Kapitan Medwecki został zestrzelony nad Morawicą zaś Gnyś uciekł Niemcom. Po uniku zaatakował ponownie i stoczył walkę powietrzną z niemieckimi bombowcami. Zestrzelił dwa samoloty typu Dornier Do 17. W ten sposób został pierwszym pilotem, który uzyskał zwycięstwo powietrzne w II wojnie światowej.

Swoje loty bojowe wykonywał do 18 września kiedy przekroczył granicę z Rumunią w Kutach. Drogą morską opuścił Rumunię i 19 listopada 1939 roku dopłynął do Marsylii.

W 1940 roku znalazł się w tak zwanej Grupie Montpellier. Po zakończeniu przeszkolenia został przydzielony do klucza porucznika Kazimierza Bursztyna, który włączono w skład Groupe de Chasse III/1. Podczas walki nad Belgią został zestrzelony jego dowódca Kazimierz Bursztyn, po którym Gnyś objął dowództwo klucza.

W związku z kapitulacją Francji w czerwcu 1940 roku drogą przez Afrykę Północną, Casablankę i Gibraltar dotarł do Wielkiej Brytanii 14 lipca 1940 roku. 20 sierpnia 1940 roku został przydzielony do 302 Dywizjonu Myśliwskiego, ale 2 września przeniesiono go na szkolenie do 5 OTU (Operational Training Unit). 26 września wrócił do Dywizjonu 302 i wraz z nim walczył podczas Bitwy o Anglię.

Dwa lata później 30 stycznia 1942 roku przeszedł do pracy w naziemnym stanowisku dowodzenia 302 Dywizjonu. W grudniu tego samego roku powrócił do latania w tym samy dywizjonie. Po tym 10 lutego 1943 roku został przeniesiony do 316 Dywizjonu Myśliwskiego w którym 15 marca objął dowodzenie eskadrą A. W miesiącach sierpień-październik 1943 roku latał w 309 dywizjonie Współpracy z Armią. Po październiku przydzielono go do dowództwa 18 Zgrupowania Myśliwskiego. Następnie był oficerem łącznikowym w dowództwie 84 grupy RAF (Royal Air Force).

26 sierpnia 1944 roku objął dowództwo 317 Dywizjonu Myśliwskiego. Kolejnego dnia podczas bombardowania wojsk niemieckich został zestrzelony i trafił do niewoli. Kilka dni później zbiegł z pomocą francuskich partyzantów, a po nadejściu wojsk alianckich trafił do szpitala w Swindon w Anglii. Po hospitalizacji w styczniu 1945 roku wstąpił do Wyższej Szkoły Lotniczej w Weston-super-Mare. Ukończył ją we wrześniu i trafił do Dowództwa Lotnictwa Myśliwskiego RAF. Został tam do rozwiązania Polskich Sił Powietrznych.

Po demobilizacji w 1948 roku wyemigrował do Kanady. Tam przez jakiś czas prowadził farmę, a później pracował w przemyśle.

W 1965 roku odwiedził Polskę pierwszy raz od zakończenia wojny.

Podczas kolejnej wizyty w Polsce w 1996 roku wziął udział w uroczystościach nadania swojego imienia szkole podstawowej w Żuradzie.

Zmarł 28 lutego 2000 roku w Beamsville w Kanadzie.

Zobaczcie galerię zdjęć - z dzieciństwa, oraz czasów służby Władysława Gnysia

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

iPolitycznie - Ireneusz Zyska - skrót

Materiał oryginalny: Pułkownik Władysław Gnyś, wielki bohater wojenny, będzie miał tablicę pamiątkową w rodzinnej gminie Gniewoszów - Echo Dnia Radomskie

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na naszahistoria.pl Nasza Historia
Dodaj ogłoszenie